Artık Saniye Uygulaması Kaldırılıyor Zaman Ölçümü Yeniden Tanımlanıyor
Uluslararası Ağırlıklar ve Ölçüler Bürosu, artık saniye uygulamasını kaldırma teklifini oyluyor. Değişiklik, küresel zaman standardını ve dijital altyapıları etkileyecek.
Uluslararası zaman ölçüm yetkilileri, artık saniye uygulamasının kaldırılmasına yönelik bir teklifi oylamaya hazırlanıyor. Bu değişiklik, küresel zaman standardını ve kritik altyapıların işleyişini etkileyecek.
Artık saniye, Dünya’nın dönüş hızı ile hassas atom saatlerine dayalı Eşgüdümlü Evrensel Zaman (UTC) arasındaki küçük farkları dengelemek için kullanılıyor. 1972’den bu yana küresel saatlere 27 kez eklenen bu saniyeler, iki farklı zaman ölçüm sistemini senkronize etmeyi amaçlıyordu.
Zaman Farklılıklarının Kaynağı ve Etkileri
Dünya’nın dönüş hızı sabit olmadığı için astronomik zaman ile atom saatleri arasında farklar oluşuyor. Bu değişkenlik, Ay’ın kütleçekimi, gezegenin çekirdeğindeki değişimler ve iklim krizi kaynaklı buzulların erimesi gibi etkenlerden kaynaklanıyor. Artık saniyeler, bu iki sistem arasındaki uyumu sağlıyordu.
Ancak düzensiz aralıklarla ve kısa süre önce duyurulan artık saniyeler, veri sunucuları ve finansal işlem sistemleri gibi hassas zamanlamaya bağımlı altyapılarda sorunlara yol açabiliyordu. 2012’de yaşanan bir artık saniye olayı, büyük sosyal medya ağlarını ve uçak rezervasyon sistemlerini çökerterek teknoloji devlerinin uygulamanın kaldırılması yönündeki taleplerini artırmıştı.
Uluslararası Karar ve Gelecek Planları
Ölçüm standartlarını belirleyen Uluslararası Ağırlıklar ve Ölçüler Bürosu’na (BIPM) üye 69 ülke, artık saniyenin kaldırılması kararını oylayacak. Teklifin kabul edilmesi halinde yürürlüğe girmesi Mayıs 2027’de planlanıyor. BIPM üyeleri, Eşgüdümlü Evrensel Zaman’a geçişi 20 yıldan uzun süredir tartışıyordu.
Son dönemde, Dünya’nın dönüş hızının beklenmedik şekilde artması, bir saniye eklemek yerine çıkarma olasılığını gündeme getirdi. Negatif artık saniye olarak adlandırılan bu durumun dijital dünyada yaratabileceği karmaşa nedeniyle, BIPM’nin açıklamasına göre kritik altyapı işletmecileri bu tür bir adıma hazırlıklı değil.
Öneri kabul edilirse, atom saati astronomik zamandan kademeli olarak uzaklaşacak ve resmi zaman ölçümü Dünya’nın dönüşünden bağımsız hale gelecek. Atom saati ile astronomik zaman arasındaki farkın bir saati aşması ise yaklaşık 3 bin yıl sürecek. Gelecek nesiller, bu farkın bir saati aşması durumunda ‘artık saat’ uygulamasına geçilip geçilmeyeceğine karar verecek.
Yorum Yap